وریز وجوهات
امروز سه شنبه، ۸ فروردین  ۱۳۹۶ ، جناب آقای سید مهدی صادقی، استاندار قم به همراه جمعی از مدیران اجرایی استان قم  با مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی دامت برکاته دیدار و گفتگو کردند. در این دیدار مرجع عالیقدر با تأکید بر...
پنجشنبه: 10 / 01 / 1396 ( )

اسامی ائمه(علیهمالسلام)  در روايات

س. در نهايت تعجّب بايد بگوييم که شيعه رواياتى را جعل کرده‌اند که متضمن اسامى امامان شيعه، بعد از رسول‌اللهŒ تا مهدى مى‌باشند و بااين‌وجود بعضى از مراجع تقليد معاصرشان وجود چنين نصى درباره اسامی امامان را انکار مى‌کنند، مثلاً یكی از آنها مى‌گويد: «روايات متواتر نقل ‌شده ازطريق سنّى و شيعه، تعداد امامان را از نظر تعداد دوازده نفر معرفى کرده‌اند ولى ذکر سلسله‌وار اسامى آنها در روايات نيست».

ج. نسبت جعل روايات به شيعه باتوجه‌به اينکه هرکس به کتاب‌هاي حديث و تأليفات علما و محدّثين آنها از قدمای اصحاب ائمه‌(علیهم‌السلام)  تا اين عصر رجوع کند، به شدّتِ اهتمام آنها در صحّت و اعتبار احاديث و بررسي وجوه صحّت و نقاط ضعف آنها مطّلع مي‌شود.

آنها که اهل بررسي و تحقيق هستند، مي‌دانند که دامان علمای حديث و جوامع و اصول حديثي شيعه، منزّه از اين افتراست. حاشا که آنها کلمه يا حرفي را به‌عمد به حديثي زياد و يا از حديثي کم کرده باشند.

البته کثرت روايات و عدم تخريج بعضي روايات در کتب معروف از صحاح و مسانيد، دليل جعل نيست؛ به اين جهت که مؤلفان اين جوامع در جمع‌آوري روايات، اهدافي خاص داشته و به‌طورمطلق روايات را تخريج نکرده‌اند، و با پيش‌داوري‌هايي که داشته‌اند روايات را گزينش مي‌کردند و اين احاديث که در بين آنها ضعاف و اشکال‌دار بسيار است، از بين صدهاهزار حديث انتخاب کرده‌اند که يقيناً در بين آنها که ترک شده‌اند احاديث معتبر صحيح‌الإسناد بيشتر از اينها بوده است که چون

 

اهدافي که مؤلفان داشته‌اند آنها را تأييد نمي‌نمايند آنها را روايت نکرده‌اند.

بخاري به اجتهاد خود احاديث صحيح را برگزيده است و بعضي محدّثين و حفّاظ، خود را حافظ صدهاهزار حديث معرّفي مي‌کردند.

يکي از عوامل مهمّ در ترک روايات اهل‌بيت‌(علیهم‌السلام) ، سياست ترک رجوع به اهل بيت‌(علیهم‌السلام)  بوده است که مثل بخاري از حضرت امام جعفر صادق‌(علیه‌السلام)  يک روايت هم نقل نکرده است. به قول شاعر:

قَــــضِيَّــةٌ أشْـــبهَ بِالمرْزِئَــةِ
بِالصَّادِقِ
الــصِّدِّيقِ مـــا إحـتجَ في
وَمِــثــل عُمران بْـــن حـطان أو
مُـــشْــكِـلَة ذات عــوار إلـى
وَحَــقُّ بَيْــــت يـمــمته الوَرى
 

 

هــذا البُخــاريّ إمــامُ الفِــئَـةِ
صَــحيــحِهِ وَ احــتـجّ بِـالمرجِئَة
مَــروان وَابْـــن المرأة المـُـخْطِئة
حيْــرَة أرباب النَّهْـــى مُـلْجِـئَـة
مـــغــذة في السّيـْـرِ أو مُبْطِــئة[1]
 

 

در مورد رواياتي که در آنها به اسم ائمه اثني‌عشر‌(علیهم‌السلام)  تصريح شده است، از قرن‌ها قبل کتاب مفرد و خاص نوشته شده است، مثل کتاب مقتضب‌الأثر[2] و کتاب کفاية‌الأثر[3] که روايات ائمه اثني‌عشر‌(علیهم‌السلام)  را در دو بخش روايت نموده است؛ بخش اول، رواياتي که سندهاي آنها متصل به يکي از صحابه مي‌شود که از بيش از سي نفر از صحابه و صحابيات با اسناد و مشايخ معتبر - که در هزار احتمال نيم احتمال

 

نسبت جعل حديث به آنها نيست - روايت کرده و بخش دوم، روايات ديگر است.

تعجّب است که کسي بگويد: ذکر اسامي آنها در روايات نيست! فرق است بين آن که کسي بگويد روايات هست و آنکه بگويد اصلاً روايت نيست.

اين بسيار بسيار حاکي از قلّت اطلاع و حاکي از ضعف مطالعات پيرامون امامت است، که مبتدي‌ترين مراجعه‌کننده حتي به کتاب‌هاي فارسي و متداول بين عوام شيعه آن را مي‌داند، پس چگونه يک مرجع از آن بي‌اطلاع مانده است؟ عجیب! والله هو العاصم من الخطأ. به‌هرحال، موضوع در نهايت وضوح و بي‌نياز از بيان است.

 


[1]. دانشمند اهل‌سنّت محمد بن عقيل علوی حضرمى، این اشعار را از استادش أبى‌بكر بن شهاب‌الدين نقل كرده است. جریانی که خیلی شبیه است به مصیبت بزرگ، این بخاری پیشوای جماعت و طائفه، در صحیح خودش با سخن امام صادق راستگو احتجاج نکرده است و با سخن گروه مرجئه احتجاج کرده است؛ و با سخن مانند عمران بن حطان یا مروان و پسر زن خطاکار احتجاج کرده است؛ یک مشکلی است پرعیب که صاحبان عقل را به حیرت و شگفت‌زدگی واداشته است؛ سوگند به خانه‌ای (کعبه) که مردم زیارت آن را اراده می‌کنند این عمل، در رفتار، سرعت و یا آهستگی و کندی است. ابن‌عقيل علوي، النصائح‌الکافيه، ص119.

[2]. ر.ک: جوهری، مقتضب‌الأثر فی النصّ على الأئمة الإثنی‌عشر^.

[3]. ر.ک: خزاز قمی، كفاية‌الأثر فی النصّ على الأئمة الإثنی‌عشر^.

موضوع: 
نويسنده: 
کليد واژه: