وریز وجوهات
شب قدر، شب نور، رحمت و شب نزول قرآن و مَطلع خیرات و سعادات، و هنگام نزول بركات و سرآغاز زندگی نوین بشر و مبدأ تحوّل و تاریخ كمال واقعی انسان‎هاست. * شب قدر، شب آزادی بشر شبی كه اگر نبود و نیامده بود، شب تیره بدبختی انسان به پایان نمی‎رسید و...
يكشنبه: 3/تير/1397 (الأحد: 10/شوال/1439)

قرآن و مهدویت

درباره‌ ولايت ائمه اثني‌عشر علیهم‌السلام و‌ حكومت عدل حضرت مهدي (ع) و جهان‌‌گيرشدن اسلام به كدام آيه از قرآن كريم مي‌توان استشهاد نمود؟

پاسخ:

آياتي كه از مضمون آنها استفاده مي‌شود كه ائمّه اثني‌عشر علیهم‌السلام ولايت و امامت دارند بسيار است.

ازجمله آنهاست آيه:

﴿إِنَّمَا أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِكُلِّ قَوْمٍ هَادٍ﴾؛[1]

«تو فقط بيم‌دهنده‌اي و براي هر گروهي هدايت‌كننده‌اي است».

و آيه:

﴿لَا يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ؛[2]

 

«پيمان من به ستمكاران نمي‌رسد! ـ و تنها آن دسته از فرزندان تو كه پاك و معصوم مي‌باشند، شايسته اين مقامند».

و آيه:

﴿أَفَمَنْ‏ يَهْدِي‏ إِلَى‏ الْحَقِّ‏ أَحَقُّ أَنْ يُتَّبَعَ‏﴾؛[3]

«آيا كسي كه هدايت به‌سوي حقّ مي‌كند براي پيروي شايسته‌تر است».

اين آيات از آن جهت به اين مطلب دلالت دارند كه از آنها خالي‌نبودن جامعه از امام و عصمت صاحب مقام امامت و اعلميّت او از ديگران استفاده مي‌شود كه اين امر از اصول اعتقادي اختصاصي شيعه است و از آيه شريفه:

﴿يَاأَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللّٰهَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَاُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ﴾؛[4]

«اي كساني كه ايمان آورده‌ايد! اطاعت كنيد خدا را! و اطاعت كنيد پيامبر خدا  و اولوالامر (اوصياي پيامبر) را».

اين مبناي شيعه ـ كه امام و وليّ امر بايد معصوم باشد ـ استفاده مي‌شود؛ زيرا در اين آيه به‌طور مطلق دستور داده شده كه از اولي‌الامر

 

اطاعت شود. اطاعت از رسول را كه در مطلق امور است با اولي‌الامر در يك كلمه ـ صيغه امر اَطيعوا ـ کنار هم بيان كرده است.

بديهي است كسي كه مؤمنين اين‌گونه به‌طور مطلق مأمورٌبه اطاعت از او مي‌شوند، بايد معصوم و بركنار از خطا و اشتباه باشد، و چنان‌که مسلّم است در بين تمام فرقه‌هاي اسلامي فقط شيعه قائل به عصمت امام است.

علاوه‌براين، تفاسير و احاديث معتبر نيز به اين دلالت دارند كه مراد از آيه كريمه ﴿أَطِيعُوا اللّٰهَ‏...﴾ و آيات ديگر، ائمّه اثني‌عشر علیهم‌السلام است و در اين تفاسير به نام‌هاي مبارك آن بزرگواران هم تصريح شده است.[5]

و امّا در مورد جهان‌گيرشدن دين اسلام و غلبه آن بر تمام اديان كافي است به آيات 32 و 33 سوره توبه، و آيه 28 سوره فتح، و آيه 6 و 8 سوره صفّ، و آيات متعدّد ديگر توجه شود، در آنها وعده ظهور و غلبه دينِ حقّ بر تمام اديان داده شده است، وعده‌اي كه با ظهور حضرت مهدي (ع) تحقّق خواهد يافت و اين تخلّف‌ناپذير است.

و امّا در خصوص ظهور حضرت مهدي (ع) آيات بسياري به آن تفسير شده كه در كل متجاوز از يك‌صد آيه است و كتاب المحجّة فيما نزل في القائم الحجّه همه آنها را گردآوري كرده است.[6]

 

و ازجمله آنهاست اين آيه كريمه:

﴿وَعَدَ اللّٰهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضَى‏   لَهُمْ وَلَيُبَدِلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ‌خَوْفِهِم أَمْناً يَعْبُدُونَنِي لَا يُشْرِكُونَ بي شَيْئاً وَمَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذَلِكَ فَاُولَئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ﴾؛[7]

«خداوند به كساني كه از شما ايمان آورده و كارهاي شايسته انجام داده‌اند وعده مي‌دهد كه قطعاً آنان را حكمران روي زمين خواهد كرد همان‌گونه به پيشينيان آنها خلافت روي زمين را بخشيد و ترسشان را به آرامش و امنيّت مبدّل مي‌كند آن‌چنان كه تنها مرا مي‌پرستند و چيزي را شريك من نخواهند ساخت و كساني كه پس از آن كافر شوند آنها فاسقانند».

اين آيه كريمه:

﴿وَنُرِيدُ أَنْ‏ نَمُنَّ‏ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِينَ‏﴾؛[8]

«ما مي‌خواهيم بر مستضعفان زمين منّت نهيم و آنان را پيشوايان و وارثان روي زمين قرار دهيم».

 

و اين آيه كريمه:

﴿وَلَقَدْ كَتَبْنَا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ‌يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصَّالِحُونَ﴾؛[9]

«در زبور بعد از ذكر ـ تورات ـ نوشتيم بندگان شايسته‌ام وارث ـ حكومت ـ زمين خواهند شد!».

 

 

 
[1]. رعد، 7.
[2]. بقره، 124.
[3]. يونس، 35.
[4]. نساء، 59.
[5]. صدوق، کمال‌الدين، ص253؛ مجلسی، بحارالانوار، ج23، ص289؛ حويزی، نورالثقلين، ج1، ص499.
[6].  ر.ک: بحرانی، المحجة فيما نزل فی القائم الحجه.
[7]. نور، 55.
[8]. قصص، 5.
[9]. انبياء ، 105.
نويسنده: