وریز وجوهات
در آستانه اربعین سید و سالار شهیدان حضرت اباعبدالله الحسین علیه السلام، پرچم عزای حسینی منقّش به اشعار مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی دام ظله به عتبه مقدّسه حسینیه اهدا گردید. در این مراسم که با حضور تولیت محترم آستان ملائک‌...
سه شنبه: 6/مهر/1400 (الثلاثاء: 20/صفر/1443)

پرچم‌دار و قهرمان نمونه جنگ بدر

پرچم‌دار و علم‌دارِ رسول خدا‌(ص) در جنگ بدر علي‌‌(علیه‌السلام) بود.[1]

ابن سعد در الطبقا‌ت‌الکبرى از قتاده روايت مي‌كند كه: صاحب لِواء رسول خدا‌(ص) در روز بدر و در هر جنگ ديگر، علي بن ابي‌طالب‌‌‌(علیه‌السلام)

 

بود.[2] طبري در تاريخِ خود نقل كرده است كه، صاحبِ لواء رسول الله‌(ص)، علي بن ابي‌طالب‌‌(علیه‌السلام) و صاحب رايَتِ (پرچم) اَنصار، سَعْدِ بْنِ عُباده بود.[3]

قهرمان و يگانه مجاهد و فداكارِ اين غزوه و غزواتِ ديگر، اميرالمؤمنين‌‌(علیه‌السلام) بود. بااينكه هنوز سنّ آن حضرت به بيست نرسيده و پيش از اين غزوه در جنگ و نبرد ديگري شركت نكرده بود، مردانگي‌ها و شجاعت‌هايي كه از او ظاهر شد، از افراد باسابقه و رزمندگان و مردان سالخورده ظاهر نگشت. سهم آن حضرت در اين ميدانِ جهاد، از لحاظ عددِ كساني كه مجاهدان اسلام، از مشركين كشتند تقريباً برابر با سهام ديگران شد.[4] طبق روايتِ الارشاد، سي و شش نفر از نامداران مشركين، به اتّفاق اَقوال، به دست اميرالمؤمنين‌‌(علیه‌السلام) كشته شدند؛ به‌جز گروهي ديگر كه در قاتلان آنها اختلاف شده، و غير از كساني كه آن حضرت با ديگران در قتلشان شركت داشت.[5]

آيه: ﴿هذانِ خَصْمانِ اخْتَصَمُوا في رَبِّهِمْ﴾؛[6]

 

«اين دو [گروه] دشمنان يكديگرند كه دربارة پروردگارشان باهم ستيزه مي‌كنند».

در مورد مبارزه حضرت علي‌‌(علیه‌السلام) با وَليد بن عُتْبه؛ و حمزه با عُتْبه؛ و عبيدة بن حارث بن عبدالمطلب در اين غزوه نازل شد.[7]

معاويه گفت: «علي را در اين غزوه ديدم مانند شير، هيچ‌كس در نبرد با او ايستادگي نمي‌كرد، مگر آنكه او را مي‌كشت؛ و بر چيزي نمي‌زد مگر آنكه آن را پاره مي‌ساخت.[8]

طبري روايت مي‌كند: وقتي علي‌‌(علیه‌السلام) اصحاب الويه را كشت، پيغمبر‌(ص)  گروهي از مشركين قريش را ديد؛ به علي‌‌(علیه‌السلام) فرمود: «بر ايشان حمله كن!» علي‌‌(علیه‌السلام) بر آنها حمله كرد و آنان را متفرّق ساخت و «عمرو بن عبدالله جمحي» را نيز كشت. سپس رسول خدا‌(ص)  جماعت ديگری از مشركين را ديد؛ باز به علي‌‌(علیه‌السلام) فرمان حمله داد. علي‌‌(علیه‌السلام) حمله كرد و آنها را نيز متفرّق ساخت و «شيبة بن مالك» را كشت.

جبرئيل گفت: «يا رسول الله! به‌درستي‌كه هرآينه اين است مساوات».

 

 پيغمبر‌(ص)  فرمود:

«إِنَّهُ مِنّي وَأَنَا مِنْهُ»؛

«علي از من است و من از او هستم».

جبرئيل گفت:

«وَأَنَا مِنْكُما»؛
«من هم از شما هستم».

در اين هنگام، اين صدا شنيده شد:

«لا سَيْفَ إِلّا ذو الْفَقارِ وَلافَتي إِلّا عَلِيٌّ»؛[9]

در غزوه بدر بود كه جبرئيل، ميكائيل و اسرافيل، هريك با گروه خود از فرشتگان، هنگامي‌كه علي‌‌(علیه‌السلام) براي آوردن آب براي پيغمبر‌(ص) و اصحاب رفته بود، اداي احترام كرده و سلام كردند.[10]

سيّد حميري در اين اشعار به اين فضيلت اشاره كرده است:

اُقْسِمُ بِاللهِ وَآلائِهِ
إِنَّ عَلِيّ بْنَ أَبي‌طالِبٍ

 

 

وَالْمَرءُ عَمّا قالَ مسْؤُولٌ
عَلَي التُّقي والبِرُّ مَجْبُولٌ[1]

 

 
 

[1]. «به خداوند و نعمت‌هايش قسم ياد مي‌کنم که هرکس نسبت به گفته خويش مسئول است، به‌درستي‌که طينت علي بن ابي‌طالب بر تقوا و نيکي سرشته شده است».

وي به خداوند و نعمت‌هايش قسم ياد مي‌كند كه هركس نسبت به گفته خويش مسئول است و به‌درستي‌كه طينت علي بن ابي‌طالب‌‌(علیه‌السلام) بر تقوا و نيكي سرشته شده است. تا آنكه مي‌گويد:

ذاكَ الَّذي سَلَّمَ في لَيْلَةٍ
ميكالُ في أَلْفٍ وَجَبْريلُ في
 

 

عَلَيْهِ ميكالُ وَجبْريلُ
أَلْفٍ وَيَتْلُوهُمُ سرافيلُ
[12]
 

 
 

[1]. ابن‌هشام، السيرة‌النبويه، ج1، ص612ـ 613؛ هيثمی، مجمع‌الزوائد، ج6، ص92 ـ 93.

[2]. ابن‌سعد، الطبقات‌الکبری، ج‌3، ص16.

[3]. طبری، تاريخ، ج2، ص138.

[4]. ر.ك: ابن‌هشام، السيرة‌النبويه، ج1، ص708 – 716.

[5]. مفيد، الارشاد، ج1، ص70 ـ 72.

[6]. حج، 19.

[7]. بخاري، صحيح، ج5، ص6 ـ 7؛ مسلم نيشابوری، صحيح، ج8، ص246؛ فرات کوفی، تفسير، ص271 ـ 272؛ طبری، جامع‌البيان، ج17، ص172ـ 173؛ واحدی، اسباب‌النزول، ص231؛ طبرسی، مجمع‌البيان ج7، ص139.

[8]. ابونعيم اصفهانی، حلية‌الأولياء، ج9، ص145؛ فيروزآبادي، فضائل‌الخمسه، ج2، ص316 – 317.

[9]. طبری، تاريخ، ج2، ص197.

[10]. ابن‌عساکر، تاريخ مدينة دمشق، ج42، ص337؛ طبری، ذخائرالعقبی، ص68؛ ابن‌دمشقی، جواهرالمطالب، ج1، ص91؛ متقی هندی، کنزالعمال، ج10، ص421.

[11]. «به خداوند و نعمت‌هايش قسم ياد مي‌کنم که هرکس نسبت به گفته خويش مسئول است، به‌درستي‌که طينت علي بن ابي‌طالب بر تقوا و نيکي سرشته شده است».

[12]. «او آن كسي است كه در يك شب بر او ميكائيل و جبرئيل درود فرستادند; ميكائيل همراه با هزار ملك و جبرئيل هم با هزار ملك; كه اسرافيل به دنباله آنها آمد». طوسی، الامالی، ص197 ـ 198؛ طبری، بشارةالمصطفی، ص94 ـ 95؛ اربلی، کشف‌الغمه، ج2، ص‌18 ـ 19.

موضوع: 
نويسنده: