وریز وجوهات
دعا و خواندن خدا به اسما و صفات جمال و جلال، یكی از اركان عبودیت و بندگی و توجّه به كمال و یكی از وسایل مهم ترقّی و سیر معنوی و سفر به عالم ملكوت و لاهوت است و فاصله‎ای بین خواندن بنده و پاسخ خدا نیست، ولی بنده باید خود را برای گرفتن جواب، آماده...
شنبه: 25/ارد/1400 (السبت: 3/شوال/1442)

مقدمه

بسم الله الرحمن الرحیم

أَلْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ وَالصَّلَاةُ عَلَی سَيِّدِنَا وَنَبِيِّنَا أَبِي الْقَاسِمِ مُحَمَّدٍ وَعَلَی آلِهِ الطَّاهِرِينَ.

﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ * أَيَّاماً مَعْدُودَاتٍ فَمَنْ كَانَ مِنْكُم مَرِيضاً أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ اُخَرَ وَعَلَى الَّذِينَ يُطِيقُونَهُ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِينٍ فَمَنْ تَطَوَّعَ خَيراً فَهُوَ خَيْرٌ لَهُ وَ أَنْ تَصُومُوا خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُم تَعْلَمُونَ﴾؛[1]

«اي كساني كه ايمان آورده‎ايد، روزه بر شما مقرّر شده است؛ همان‌گونه كه بر كساني‌كه پيش از شما[بودند] مقرّر شده بود، باشد كه پرهيزكاري كنيد. [روزه در] روزهاي معدودي [بر شما مقرّر شده است]. [ولي] هركس از شما بيمار يا در سفر باشد، [به همان شماره] تعدادي از روزهاي ديگر [را روزه بدارد]، و بر كساني كه[روزه] طاقت‎فرساست، كفّاره‎اي است كه

 

خوراك‌دادن به بينوايي است. و هركس به ميل خود، بيشتر نيكي كند، پس آن براي او بهتر است، و اگر بدانيد، روزه‌گرفتن براي شما بهتر است».

﴿ شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِيَ أُنزِلَ فِيهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِّنَ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ أَيَّامٍ أُخَرَ يُرِيدُ اللّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ    وَلاَ يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ وَلِتُكْمِلُواْ الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُواْ اللّهَ عَلَى مَا هَدَاكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ﴾؛[2]

«ماه رمضان [همان ماه] است كه در آن، قرآن فرو فرستاده شده است، [كتابي] كه مردم را راهبر، و [متضمّن] دلايل آشكار هدايت، و[ميزان] تشخيص حقّ از باطل است. پس هركس از شما اين ماه را درك كند بايد آن را روزه بدارد، و كسي ‌كه بيمار يا در سفر است [بايد به شماره آن]، تعدادي از روزهاي ديگر [را روزه بدارد]. خدا براي شما آساني مي‎خواهد و براي شما دشواري نمي‌خواهد؛ تا شماره [مقرّر] را تكميل كنيد و خدا را به پاس آنكه رهنمونتان كرده است به بزرگي بستاييد، و باشد كه شكرگزاري كنيد».

«اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَی مُحَمَّدٍ وَآلِهِ، وَأَلهِمْنَا مَعْرِفَةَ فَضْلِهِ وَإِجْلَالَ حُرْمَتِهِ، وَالتَّحَفُّظَ مِمَّا حَظَرْتَ فِيهِ، وَأَعِنَّا عَلَی صِيَامِهِ بِكَفِّ الْجَوَارِحِ عَنْ مَعَاصِيكَ،

 

وَاسْتِعْمَالِهَا فِيهِ بِمَا يُرْضِيكَ، حَتَّی لَا نُصْغِيَ بِأَسْمَاعِنَا إِلَی لَغْوٍ، وَلَا نُسْرِعَ بِأَبْصَارِنَا إِلَی لَهْوٍ وَحَتَّی لَانَبْسُطَ أَيْدِينَا إِلَی مَحْظُورٍ، وَلَا نَخْطُوَ بِأَقْدَامِنَا إِلَی مَحْجُورٍ، وَحَتَّی لَا تَعِيَ بُطُونُنَا إِلَّا مَا أَحْلَلْتَ، وَلَا تَنْطِقَ أَلْسِنَتُنَا إِلَّا بِمَا مَثَلْتَ، وَلَا نَتَكَلَّفَ إِلَّا مَا يُدْنِي مِنْ ثَوَابِكَ، وَلَا نَتَعَاطَی إِلَّا الَّذِي يَقِي مِنْ عِقَابِكَ، ثُمَّ خَلِّصْ ذَلِكَ كُلَّهُ مِنْ رِئَاءِ المُرَائِينَ، وَسُمْعَةِ الْـمُسْمِعِينَ، لَا نُشْرِكُ فِيهِ أَحَداً دُونَكَ وَلَا نَبْتَغِي فِيهِ مُرَاداً سِوَاكَ»؛[3]

«خدايا بر محمّد و آل او درود فرست؛ و شناختن فضيلت اين ماه و بزرگ‌داشتن حرمت آن و خودداري از آنچه در آن حرام كرده‎اي را به ما الهام فرما و ما را بر روزة آن به‌وسيلة نگاه‎داشتن اعضا از معاصي و به‌كاربردن آنها به چيزي كه تو را راضي مي‎سازد؛ ياري كن تا آنكه با گوش‎هايمان [صدا و سخن] لَغْوي را نشنويم؛ و با ديدگانمان به‌سوي اعمال لهوي شتاب نكنيم و دست‎هاي خود را به‌سوي حرام دراز نكنيم و با قدم‎هايمان به‌سوي كاري كه ممنوع شده، نرويم و شكم‎هايمان غير از آنچه که تو حلال كرده‎اي نگاه ندارد و زبان‎هاي ما جز به آنچه که تو حديث كرده‎اي، گويا نشود و رنجي متحمّل نشويم؛

 

مگر در آنچه که ما را به ثواب نزديك مي‎كند و جز آنچه را که از عقاب تو نگاه مي‎دارد دست نزنیم. سپس تمام اين اعمال را از رياكاري رياكاران، و سمعة سمعه‌كنندگان، خالص ساز كه احدي را در آن شريك تو قرار ندهيم و غير از تو در آن مرادي را طلب ننماييم».

«اَللَّهُمَّ قَدْ حَضَرَ شَهْرُ رَمَضَانَ وَقَدِ افْتَرَضْتَ عَلَيْنَا صِيَامَهُ، وَأَنْزَلْتَ فِيهِ الْقُرْآنَ هُدًی لِلنَّاسِ وَبَيِّنَاتٍ مِنَ الْهُدَی وَالْفُرْقَانِ، اَللَّهُمَّ أَعِنَّا عَلَی صِيَامِهِ، اَللَّهُمَّ تَقَبَّلْهُ مِنَّا وَسَلِّمْنَا فِيهِ، وَتَسَلَّمْهُ مِنَّا فِي يُسْرٍ مِنْكَ وَعَافِيةٍ إِنَّكَ عَلَی كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ»؛[4]

«خدايا! همانا كه ماه رمضان آمد و به‌درستي‌كه روزه‎اش را بر ما فرض كردي و در آن قرآن را ـ که راهنمایی براي هدایت مردم و حجّت‎هاي روشنی از هدايت و فرق‌گذاری بين حقّ و باطل است ـ نازل كردي. بارالها! ما را بر روزة آن ياري كن؛ خدايا! آن را از ما بپذير و ما را در آن ماه سالم بدار و آن را از ما به آسانی و گذشت و عافيت، خودت تحويل بگير. به‌درستي‌كه تو بر هر كاري توانايي. اي رحم‌كننده‎ترين رحم‌كنندگان!».

 


[1]. بقره، 183 ـ 184.

[2]. بقره، 185.

[3]. قسمتي از دعاي چهل‌و‌چهارم صحيفه سجّاديّه است كه سزاوار است هنگام ورود ماه مبارك رمضان مسلمانان با تأمّل تمام آن دعاي عالي‌مضمون را خوانده و خود را براي استفاده از فيوض اين ماه شريف آماده سازند. صحیفه سجادیه، ص 213 ـ 214.

[4]. ابن‌طاووس، اقبال‌الاعمال، ج1، ص65؛ فیض کاشانی، الوافی، ج11، ص397 (باب 62)؛ مجلسی، بحارالانوار، ج94، ص354.

موضوع: 
نويسنده: 
کليد واژه: