وریز وجوهات
مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی مدظله‌العالی:   در روزی که پیامبران الهی و فرشتگان مقرب خداوند جشن و سرور و شادمانی دارند، شیعیان هم باید یکپارچه مراسم جشن و شادی برگزار نمایند و سنت‌های گذشته خود را احیا کنند. و هیئت‌...
چهارشنبه: 20 / 09 / 2017 ( )

مسائل متفرقه باب حدود

س201. به نظر حضرتعالی به‌جز دستگاه قوه قضائیه، چه دستگاه دیگری باید با مجرمین برخورد قانونی کند؟

ج. سؤال مجمل است. اگر مقصود انجام مجازات مجرم از حدّ یا تعزیر حسب موارد باشد، امر آن با حاکم شرع جامع الشرایط است. والله العالم

س202. به نظر حضرتعالی، آیا اگر مجازاتی که در قرآن کریم صریحاً برای افراد خاطی و جنایتکار آمده عمل شود بهتر نیست تا اینکه فردی را که مرتکب سرقت شده با جریمه نقدی آزاد کنیم که ممکن است وی نه تنها تنبیه نشده بلکه

 

موجب تکرار عمل قبیح خود گردد و از جهتی ممکن است تا حدّی موجب تشویق سایر بزهکاران گردد؟

ج. در تمام موارد، باید مجازات طبق نصوص قرآن مجید و احادیث باشد و از طرف حاکم شرع جامع الشرایط قابل اجرا است. والله العالم

س203. اگر مجرمی که قانوناً باید بازداشت شود در مکه دیده شود، بفرمایید:

1. آیا از نظر شرعی امکان بازداشت وی وجود دارد؟

2. آیا در فرض مذکور بین انواع جرایم (سرقت، قتل، بدهکاری، جاسوسی، موادّ مخدر، محاربه، افساد فی الأرض و...) تفاوتی هست؟

3. آیا بین حرم و بیت‌الحرام تفاوتی وجود دارد؟

4. آیا بین مسلمانان، کافر و اهل کتاب تفاوتی هست؟

5. آیا بین کسی که اتفاقاً به مکه رفته با کسی که به آنجا پناهنده شده، تفاوتی هست؟

ج1و2و3و4و5. اگر مجرم در خود حرم؛ چه مسجدالحرام و چه خارج آن، مرتکب موجب حدّ بشود در خود حرم حدّ بر او اجرا می‌شود و اگر در خارج حرم، مرتکب جرم و به حرم ملتجئ شود، حدّ بر او اجرا نمی‌شود؛ لکن در مأکل و مشرب بر او سخت می‌گیرند تا مجبور به خروج از حرم شود و حدّ بر او جاری کنند. این احکام در مورد جرایمی است که شرعاً جرم محسوب و برای آن حدّ معین شده است و در این جهات بین مسلمان و اهل کتاب و کافر، فرقی به نظر نرسیده است و کسی که پناهنده به حرم نشده، این احکام را ندارد. والله العالم

س204. آیا حدود الهی به مقتضای زمان و مکان از نظر کمیت و کیفیت قابل تغییر و تبدیل هستند؟

 

ج. آنچه به‌عنوان حدّ است قابل تغییر نیست ولی اگر عنوان تعزیر داشته باشد، مقدار آن بستگی به نظر حاکم شرع جامع الشرایط دارد و ممکن است کمیت آن به‌حسب زمان و مکان و بعضی جهات دیگر تفاوت کند البته در هر حال تابع نظر مجتهد مجری تعزیر است. والله العالم

س205. آیا اقبال و پذیرش یا ادبار و عدم پذیرش جامعه اسلامی (اکثراً) دلیلی بر اجرا و عدم اجرای حدود الهی می‌باشد؟

ج. اقبال و ادبار جامعه اسلامی نسبت به حدود الهی اثری در اجرا یا عدم اجرای حدود ندارد و در هر حال باید اجرا شود و عدم پذیرش و موافق نبودن با اجرای احکام برخلاف اسلام و تسلیم است و همه باید در مورد اجرای احکام اسلام تسلیم باشند. والله العالم

س206. نقش مصالح از جمله مصلحت حفظ نظام اسلامی یا مصالح فرعیه در اجرای حدود را بیان فرمایید؟

ج. این نوع مصلحت‌اندیشی‌ها، ماهیت نظام را تغییر می‌دهد و نمی‌تواند حافظ نظام باشد. حضرت امیرالمؤمنین(ع) در زمان حکومت خود بدون تفاوت بین اشخاص حدود را اجرا می‌فرمود و آن را منافی با حفظ نظام نمی‌دانست و از جمله تبعات سوء عدم اجرای احکام، موهون شدن قانون و بی‌ارزش شدن آن و رفتن خوف از متخلفین و جرأت یافتن آنان بر ارتکاب معاصی است. عصمنا الله و ایاکم عن معاصیه.

س207. آیا حدّ شرعی اعمال منافی عفّت مانند زنا که وقوع آن به اثبات رسیده است، قابل تخفیف و یا قابل تبدیل به جزای نقدی می‌باشد یا خیر؟

ج. قابل تبدیل به جزای نقدی نیست و تخفیف آن در بعضی مواردکه بالخصوص منصوص باشد، جایز است. والله العالم

 

س208. حدود شرعی و تعزیرات باید به صورت مخفی جاری شود یا در ملأ عام؟

ج. حدّ به طور علنی انجام می‌شود و احتیاط واجب این است که با حضور جمعی از مؤمنین که از دو نفر و بلکه سه نفر کمتر نباشد، اجرا شود. والله العالم

س209. در خصوص ادله اثبات جرایم بفرمایید:

1. چنانچه در جرایم حدی، دلیل (اقرار یا بینه) به حد نصاب نرسد، آیا قاضی می‌تواند متهم را محکوم به تعزیر نماید؟

ج. در فرض سؤال، حاکم نمی‌تواند متهم را محکوم به تعزیر نماید. والله العالم

2. بر این اساس اگر یک شاهد شهادت به جرم سرقت بدهد، آیا می‌توان وی را محکوم به مجازات تعزیری سرقت کرد؟

ج. یک شاهد برای اثبات سرقت کافی نیست و تعزیر مورد ندارد. والله العالم

3. ادله اثبات در جرایم تعزیری چه اموری می‌باشد؟

ج. اثبات جرایم تعزیری نیز مانند حدود شرعی، محتاج به حجت شرعی است. والله العالم

س210. شوهر من مسائلی دارد که می‌خواستم با شما در میان بگذارم:

1. چند سال پیش ادعا کرد که مشروب می‌خورد. نمی‌دانم الان هم می‌خورد یا نه چون قول داده بود که این کار را نکند ولی مطمئن نیستم.

2. در طول سال بیشتر روزها را نماز نمی‌خواند گاهی تا یک ماه یا دو ماه ادامه پیدا می‌کند.

3. بیش از 5 سال است که معتاد است ولی ظاهراً بیش از این مدت است.

 

4. خرجی عادی زندگی را به ما نمی‌دهد. از نظر خوراک، فرزندانم سوء تغذیه دارند.

5. بسیار بدزبان است و فحش، ناسزا، توهین و حتی به من تهمت رابطه نامشروع زده است.

6. پیش چند نفر از جمله خود من و پدرم و دیگران ادعا کرد که خدا، پیامبر و قرآن را قبول ندارد.

7. و بدترین مورد او سه سال پیش هنگام شب وقت خواب رفته بود بالای سر خواهر من که خواب بود. درضمن چند بار صاحبخانه نسبت به اینکه او از طبقه بالا زن و دخترانش را از داخل حمام دیده بود به ما اعتراض کردند و شبیه این دو سه مورد دیگر بوده است.

8. دوبار به دلیل برداشتن گوشی تلفن از یک هتل و داشتن مقداری مواد مخدر دستگیر شده بود.

9. او درباره مسائل زناشویی با من، با عرض معذرت از شما، برخلاف دین عمل می‌کند و حرام بودن آن را قبول ندارد. حالا شما بگویید آیا من می‌توانم با چنین مردی به زندگیم ادامه دهم؟

ج. نظر به اینکه از موضوع شخصی اطلاع ندارم از اظهارنظر معذورم. به‌طورکلی اگر مردی نزد همسرش ـ العیاذ بالله ـ انکار خدا یا نبوت پیغمبر اکرم(ص) یا یکی از ضروریات دین مانند نماز یا روزه یا حج را بنماید، مرتد و کافر می‌شود و زنش باید از او جدا شود و از او تمکین ننماید و بعد از گذشتن عده وفات می‌تواند با مرد دیگری

 

ازدواج نماید و چنانچه مرد در محکمه شرعیه درخواست تمکین نماید، موضوع تحت مرافعه شرعیه قرار می‌گیرد که حاکم با توجه به اظهارات و ادله طرفین حکم لازم را صادر می‌فرماید. والله العالم

س211. محترماً معروض می‌دارد برای اینجانب بعد از تماس با چند روحانی در کرمانشاه یقین حاصل شد که همسرم مرتد فطری است. همسرم منکر خدا و قرآن است و اینجانب با گوش خودم، کفر گفتن او را شنیده‌ام. در حضور مادر و پسردایی و چند نفر از اقوامش بحث کرده و منکر خدا و پیغمبر و قرآن شده و می‌گوید اینها همه دکان است و قراردادی است. با این حساب که او مرتد فطری است من زن او محسوب نمی‌شوم و مدت 11 ماه است که جدا از او زندگی می‌کنم و همسرم به دادگاه درخواست تمکین داده است. در ملاقاتی که با امام جمعه محترم کرمانشاه داشتم این مطالب را به طور کامل به ایشان عرض نمودم و ایشان بلافاصله تلفنی با معاونت قضایی کرمانشاه تماس گرفتند و مرتد بودن همسرم را با ایشان در میان نهادند. معاونت قضایی کرمانشاه در نهایت توضیح دادند که اگر امام جمعه یا روحانی دیگری کتباً به دادگستری فتوا دهند کافی است یعنی این مطلب را راه‌حل نهایی دانستند. خواهشمند است هرچه زودتر من و دختر 14 ساله‌ام را در حل این مشکل راهنمایی فرمایید.

ج. از قضیه شخصیه اطلاعی ندارم. به طور کلی اگر مسلمانی صریحاً در حال عادی منکر خدا و پیغمبر و قرآن بشود، مرتد است و زوجه او قهراً بدون حاجت به طلاق از او جدا می‌شود. والله العالم

 

موضوع: 
نويسنده: